สูบบุหรี่มา 10 ปีเลิกได้ไหม คำตอบและแนวทางเริ่มต้น

ไม่มีตัวเลขตายตัวที่เหมาะกับทุกคน ขึ้นอยู่กับจำนวนที่สูบเดิมและการตอบสนองของร่างกาย โดยทั่วไปการลดอย่างค่อยเป็นค่อยไป เช่น สัปดาห์ละสองถึงสี่มวน ช่วยให้ปรับตัวได้โดยไม่ทรมานเกินไป สิ่งสำคัญคือต้องลดลงอย่างต่อเนื่องและมีกำหนดวันหยุดสนิทชัดเจน ไม่ใช่ลดแล้วค้างอยู่ที่เดิม หากไม่แน่ใจ การปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรจะช่วยวางแผนที่เหมาะกับคุณ

สิ่งที่ต้องระวังคือกับดักของการลดแล้วค้าง บางคนลดจากวันละยี่สิบมวนเหลือห้ามวนแล้วรู้สึกพอใจจนไม่ขยับต่อ ทั้งที่ห้ามวนต่อวันก็ยังส่งผลเสียสะสม การกำหนดวันหยุดสนิทไว้ล่วงหน้าตั้งแต่เริ่มลดจึงสำคัญมาก เพื่อให้การลดจำนวนมวนเป็นเส้นทางที่มีปลายทางชัดเจน ไม่ใช่ข้ออ้างให้สูบต่อไปเรื่อย ๆ ในปริมาณที่ลดลงเท่านั้น

ปัจจัยทางสรีรวิทยาก็มีส่วนเช่นกัน หลังกินอาหาร ระดับน้ำตาลในเลือดเปลี่ยนแปลงและร่างกายเข้าสู่ภาวะผ่อนคลาย ซึ่งเป็นช่วงที่นิโคตินเคยเข้ามาเสริมความรู้สึกพึงพอใจ นอกจากนี้บางคนยังใช้บุหรี่เป็นตัวช่วยในการย่อยหรือเป็นสัญญาณบอกว่ามื้ออาหารสิ้นสุดลงแล้ว เมื่อขาดมวนนั้นไป จึงรู้สึกเหมือนมื้ออาหารยังไม่สมบูรณ์ การเข้าใจว่าอาการหลังกินข้าวอยากสูบบุหรี่มาจากทั้งนิสัยและกลไกของร่างกาย จะช่วยให้คุณเลือกวิธีรับมือได้ตรงจุดมากขึ้น เพราะการแก้ที่ต้นเหตุย่อมได้ผลกว่าการฝืนทนเพียงอย่างเดียว

ลึกลงไปอีก ควันบุหรี่ก่อให้เกิดความเครียดออกซิเดชันจากอนุมูลอิสระจำนวนมหาศาล ซึ่งทำลายเยื่อหุ้มเซลล์ โปรตีน และแม้กระทั่งสารพันธุกรรมดีเอ็นเอภายในเซลล์ปอด เมื่อดีเอ็นเอถูกทำลายซ้ำและซ่อมแซมผิดพลาด ก็อาจนำไปสู่การกลายพันธุ์ที่เป็นจุดเริ่มต้นของมะเร็งปอดได้ ขณะเดียวกันการอักเสบเรื้อรังจะกระตุ้นเอนไซม์ที่ย่อยสลายผนังถุงลม ทำให้ถุงลมแตกรวมตัวเป็นโพรงใหญ่และสูญเสียพื้นที่แลกเปลี่ยนก๊าซ กลายเป็นภาวะถุงลมโป่งพองที่ไม่สามารถย้อนกลับได้ ผู้ป่วยจึงเหนื่อยหอบมากขึ้นเรื่อยตามเวลา

การให้รางวัลตัวเองอย่างเหมาะสมก็เป็นกลยุทธ์ที่ช่วยสร้างนิสัยใหม่ได้ดี ลองตั้งระบบรางวัลเล็ก ๆ เมื่อทำสำเร็จในแต่ละช่วง เช่น เมื่อปลอดบุหรี่ครบหนึ่งสัปดาห์ อาจพาตัวเองไปทานอาหารที่ชอบหรือดูหนังสักเรื่อง การเชื่อมโยงความสำเร็จกับความสุขจะกระตุ้นให้สมองอยากทำพฤติกรรมดี ๆ ซ้ำอีก นอกจากนี้การสร้างกิจวัตรประจำวันที่เป็นระเบียบก็ช่วยลดช่องว่างที่ความอยากจะแทรกเข้ามา เมื่อตารางชีวิตเต็มไปด้วยกิจกรรมที่มีความหมาย โอกาสที่จะหวนคิดถึงบุหรี่ก็น้อยลง ลองเริ่มต้นวันด้วยกิจกรรมที่ทำให้รู้สึกดี เช่น การยืดเส้นยืดสายหรือดื่มน้ำอุ่นสักแก้ว บุหรี่ไอคอส ราคา (Iqosthaiofficial.com) แล้วค่อย ๆ เติมพฤติกรรมเชิงบวกเข้าไปทีละอย่าง ความสม่ำเสมอเหล่านี้จะหล่อหลอมตัวตนใหม่ที่ไม่ต้องพึ่งบุหรี่อีกต่อไป